Aadhaar Card

Aadhaar Card

আধাৰ হল বাৰটা অংকৰ এটা একক বা অনন্য (Unique) সংখ্যা । এই সংখ্যাটোৱে এজন ভাৰতীয় আৱাসীৰ ডেম’’গ্ৰাফিক আৰু বায়’মেট্ৰিক তথ্যসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰি ৰাখি ব্যক্তি জনৰ অনন্য পৰিচয় বহন কৰে । আধাৰৰ উপযোগিতা কি ? (ক) এজন আবাসীৰ ক্ষেত্ৰতঃ যিসকল লোক সমাজৰ আটাইতকৈ নিস্পেষিত তথা চৰকাৰী কোনো আচনিয়ে ঢুকি নোপোৱা পৰ্যায়ৰ, সেই সকলৰ পৰিচয় প্ৰদানৰ কোনো নথি থকা দেখা নেযায় । এই ক্ষেত্ৰত আধাৰ কাৰ্ড বা আধাৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ নথি হিচাপে কামত দিয়ে । কিয়নো, ই প্ৰদান কৰা পৰিচয়ৰ যোগেদি তেওঁলোকে চৰকাৰী কোনো আচনি বা বেংকৰ একাউণ্ট আদি খোলা কাৰ্যত অংশীদাৰ হৈ পৰিব পাৰে । সাধাৰণ ভাবে ক’বলৈ গলে, এজন আবাসীৰ ডেম’গ্ৰফিক আৰু বায়’মেট্ৰিক তথ্যৰ ভিত্তীত তেওঁক একক ভাবে চিনাক্তকৰণৰ বাবে গুৰূত্বপূৰ্ণ আহিলা হ’ল আধাৰ । (খ) চৰকাৰৰ ক্ষেত্ৰতঃ যিহেতু আধাৰে এজন ব্যক্তিৰ পৰিচয়ৰ সত্যতা নিৰ্ভুল ভাবে চিনাক্ত কৰে সেয়েহে আধাৰৰ প্ৰয়োগৰ যোগেদি চৰকাৰী বিভিন্ন আচঁনি ৰূপায়নত হিতাধিকাৰী সকলক নিৰ্ভুল ভাবে অন্তৰ্ভুক্ত কৰি ( যিসকল নকল বা ভুৱা হিতাধিকাৰী আছিল তেওঁলোকক আতঁৰাই ) প্ৰকৃত হিতাধিকাৰীক সুৰক্ষা দিয়া আৰু ইয়াৰ দ্বাৰা ৰাজকোষৰ ধন বচোঁৱাই হ’ল চৰকাৰৰ আধাৰ ৰূপায়ণৰ মূল উদ্দেশ্য । আধাৰ কাৰ্ড কেনেদেৰে পাব পাৰি ? আধাৰ পাবলৈ হলে এজন ব্যক্তি আধাৰ নথিভুক্তিকৰণ কেন্দ্ৰলৈ আহি তিনি ধৰণৰ তথ্য প্ৰদানৰ জৰিয়তে নথিভুক্ত হোৱা প্ৰয়োজন । এই তিনিধৰণৰ তথ্য হ’ল ব্যক্তিগৰাকীৰ ক) মুখমন্দলৰ ফটো (খ) ডেম’গ্ৰাফিক তথ্য আৰু (গ) বায়’মেট্ৰিক তথ্য । এই তিনিবিধ তথ্য কেনেদৰে সংগ্ৰহ কৰা হয় চাওঁ আহঁক – (ক) মুখমন্দলৰ ছবি : আধাৰ নথিভুক্তিকৰণত ব্যক্তি এগৰাকীৰ মুখমন্দলৰ ফটো ডিজিটেল পদ্ধতিত(যেনে- লেপটপ বা ডিজিটেল কেমেৰাৰ সহায়ত) সংগ্ৰহ কৰা হয় । (খ) ডেম’গ্ৰাফিক তথ্য : এইসমূহ তথ্যই ব্যক্তি গৰাকীৰ নাম, ঠিকনা, লিংগ, জন্মৰ তাৰিখ, মোবাইল ফোন নম্বৰ, ই-মেইল আদি সন্নিবিষ্ট কৰে । তথ্যসমূহ নথিভুক্ত কৰিব লগা ব্যক্তিজনৰ চৰকাৰী যিকোনো নথি যেনে- ৰেচন কাৰ্ড, ভোটাৰ কাৰ্ড, এনৰেগা আচনিৰ জব কাৰ্ড, গাড়ী চালকৰ প্ৰমাণ পত্ৰ, বেংকৰ পাচবুক, পাচপোৰ্ট আদিৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা হয় । অৱশ্যে, কোনো ব্যক্তিৰ লগত এইবোৰ তথ্য নাথাকিলে এজন পৰিচয়কৰ্ত্তাৰ (যি ব্যক্তিজনৰ পৰিচয় আৰু ঠিকনাৰ স্বীকৃতি দিয়ে) সহায়ত নথিভুক্তিকৰণ কৰা হয় । (গ)বায়’মেট্ৰিক তথ্য : বায়’মেট্ৰিক তথ্যই নথিভুক্ত কৰিব লগীয়া ব্যক্তি গৰাকীৰ হাতৰ দহোটা আঙুলিৰ (আগ অংশৰ) চাপ, দুয়োটা চকুৰ মনিবলয়ৰ চবি-এই দুয়োবিধ তথ্য সাঙুৰি লয় । আঙুলিৰ চাপ বা ফিংগাৰ প্ৰিন্ট লোৱাৰ বাবে বিশেষ স্কেনাৰ যন্ত্ৰ আৰু দুয়ো চকুৰ মণিবলয়ৰ গঠন সংগ্ৰহ কৰিবলৈ আইৰিচ স্কেনাৰ(দেখাত বাইন’কুলাৰৰ দৰে) নামৰ যন্ত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয় । আধাৰৰ ক্ষেত্ৰত ওপৰত উল্লেখ কৰা তৃতীয় বিধ তথ্য অৰ্থাৎ, বায়’মেট্ৰিক তথ্য আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ কিয়নো এজন ব্যক্তিৰ প্ৰথম আৰু দ্বিত্বীয় বিধ তথ্যৰ মিল আন কোনো ব্যক্তিৰ সৈতে থাকিলেও বায়’মেট্ৰিক তথ্যৰ কেতিয়াও মিল থকিব নোৱাৰে । সেয়েহে আধাৰৰ ‘অনন্য’ শব্দটো আধাৰৰ লগৰ যুক্ত হৈ আছে । নথিভুক্তিকৰণৰ পিছত কেনেকৈ আধাৰ লাভ কৰিব ? ক’ত উপৰোক্ত তথ্য সমূহ সন্নিবিষ্ট হৈ থাকিব ? ওপৰত উল্লেখ কৰা ধৰণে সংগ্ৰহ কৰা ব্যক্তি এজনৰ মুখমন্দলৰ ফটোৰ লগতে ডেম’গ্ৰাফিক আৰু বায়’মেত্ৰিক এই দুয়োবিধ তথ্য সন্নিবিষ্ট কৰি বাৰ অংক যুক্ত এটা যাদৃশ্যিক আৰু অনন্য সংখ্যা সংযুক্ত কৰা হয় । ইয়েই উক্ত ব্যক্তি গৰাকীৰ আধাৰ নম্বৰ ৰূপে প্ৰাপ্ত হ’ব । আধাৰ প্ৰস্তুত কৰাৰ সময়ত ইউআইডিএআইৰ কেন্দ্ৰীয় তথ্যভাণ্ডাৰত (চিআইডিআৰ)পূৰ্বতে জমা হৈ থকা তথ্যৰাশিৰ সৈতে উক্ত ব্যক্তি জনৰ তথ্যসমূহৰ বিশেষকৈ, বায়’মেত্ৰিক তথ্যৰ মিল আছে নেকি অথবা, উক্ত সংখ্যাটো আগত কোনো ব্যক্তিৰ আধাৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে নেকি সেইয়া তন্ন তন্নকৈ পৰীক্ষা কৰি ছোৱা হয় । এই প্ৰক্ৰিয়াটোক কোৱা হয় ডি-ডুপ্লিকেচন । বাৰ অংকৰ সংখ্যাটোৰ অৰ্থাৎ, আধাৰৰ অন্যতম বৈশিষ্ট হ’ল যে ব্যক্তি এজনৰ জাতি, ধৰ্ম, ঠাই, লিংগ আদিৰ লগত ইয়াৰ কোনো সম্পৰ্ক নাথাকে । সেয়েহে আধাৰক এজন ব্যক্তিৰ অনন্য চিনাক্তকৰণ(Unique identification) বুলি গণ্য কৰা হয় । আধাৰ প্ৰস্তুত হোৱাৰ পৰৱৰ্ত্তী পৰ্যায়ত এখন পত্ৰৰ জৰিয়তে(আধাৰ পত্ৰ) ব্যক্তি গৰাকীলৈ উল্লেখিত(আধাৰত) ঠিকনাত ডাকযোগে প্ৰেৰণ কৰা হয় । এই আধাৰ পত্ৰ ডাক যোগে পোৱাৰ উপৰিও অন’লাইন ডাউনল’ড কৰাৰ সুবিধা আছে । আধাৰ কাৰ্ডত(আধাৰ পত্ৰৰ লগত সন্নিবিষ্ট) ব্যক্তি এগৰাকীৰ আধাৰ নম্বৰৰ(আধাৰ)সৈতে তেওঁৰ নাম, অভিভাৱকৰ নাম, জন্মৰ দিনাংক, লিংগ, ঠিকনা(পিন ন্ং সহ) উল্লেখ থাকে । ব্যক্তি গৰাকীৰ বায়’মেত্ৰিক তথ্যসমূহ সঞ্চিত হৈ থাকিব ইউআইডিএআইৰ কেন্দ্ৰীয় তথ্যভড়ালত । এইখিনিতে উল্লেখ কৰিব লগিব যে, নথিভুক্তিকৰনৰ পৰৱৰ্ত্তী পৰ্যায়তো নাম, ঠিকনা, জন্মৰ তৰিখ আদিত থকা বিসংগতি বা সাল-সলনি (উপযুক্ত প্ৰমা্ণসহ)শুধৰনি কৰি লব পাৰি । তদুপৰি, পাচ বছৰৰ তলৰ শিশুৰ আধাৰ নথিভুক্তিকৰণৰ সময়ত যিহেতু বায়’মেট্ৰিক তথ্য লোৱা নহয় গতিকে পাচ বছৰ পূৰ্ণ হলে এইসমূহ অন্তৰ্ভূক্ত কৰা হয় আৰু পুনৰ পোন্ধৰ বছৰ বয়সত আপডেট কৰা হয় । ভাৰতবৰ্ষত আধাৰৰ বাবে কোন চৰকাৰী সংস্থা জড়িত ? ভাৰতবৰ্ষত বাস কৰা সকলো আৱাসীকে আধাৰ প্ৰদান কৰাৰ উদ্দেশ্যৰে চৰকাৰে ২০০৯ চনৰ জুলাই মাহত পৰিকল্পনা আয়োগৰ অধীনত “ভাৰতীয় বিশিষ্ট পৰিচয় প্ৰাধিকৰণ”(Unique Identification Authority of India) নামৰ এটা সংস্থা স্থাপন কৰে । ইয়াৰ মূখ্য কাৰ্য্যালয় হ’ল নতুন দিল্লীত । পৰবৰ্ত্তী সময়ত দেশৰ সকলো প্ৰান্ত সাঙুৰি ৮ খন ভিন ভিন ৰাজ্যত ক্ষেত্ৰীয় কাৰ্য্যালয় স্থাপন কৰা হয় । গুৱাহাটীত ২০১০ চনৰ জুলাই মাহৰ পৰা সক্ৰিয় হৈ উঠা ক্ষেত্ৰীয় কাৰ্য্যালয়ে চিকিমকে ধৰি উত্তৰ পুৰ্বাঞ্ছলৰ সাতোখন ৰাজ্যত আধাৰ প্ৰকল্পৰ কাম-কাজবোৰ পৰিচালনা কৰি আছে । পোন প্ৰথমে এই সংস্থাটো যোজনা আয়োগৰ অধীনত স্থাপন হলেও পৰৱৰ্ত্তী সময়ত নীতি আয়োগ আৰু বৰ্ত্তমান যোগাযোগ আৰু তথ্য প্ৰযুক্তি মন্ত্ণালয়ৰ (Ministry of Electronics & Information Technology চমুকৈ, MeitY) অধীনলৈ অনা হৈছে । আৱাসীসকলৰ আধাৰ নথিভুক্তিকৰণৰ সময়ত লিপিবদ্ধ ডেম’গ্ৰাফিক আৰু বায়’মেত্ৰিক তথ্যসমূহ ইউআইডিএআইৰ নিজস্ব ডাটাবেচত সুৰক্ষিতভাৱে ৰখাৰ লগতে আধাৰ অনলাইন প্ৰমাণীকৰণৰ বাবে দিল্লী, বাংগালোৰ আৰু নইডাত কেন্দ্ৰীয় ডাটাবেচ (চিআইডিআৰ)স্থাপন কৰা হৈছে। আধাৰ প্ৰমাণীকৰণ(Aadhaar authentication) কি ? আধাৰৰ সহায় লৈ এজন ব্যক্তিৰ পৰিচয়ৰ সত্যতা (ডেম’গ্ৰফিক আৰু বায়’মেট্ৰিক তথ্যৰ ভিত্তিত) প্ৰমাণিত কৰা প্ৰণালীয়েই হ’ল আধাৰ প্ৰমাণীকৰণ । ব্যক্তিগৰাকীৰ তিনি প্ৰকাৰৰ তথ্যৰ মিল ইউআইডিএআইৰ ডাটাবেচৰ সৈতে অনলাইন মিলাই চোৱা হয় । সেৱা প্ৰদানকাৰী সংস্থাই এই প্ৰক্ৰিয়া ব্যৱহাৰৰ জৰিয়তে গ্ৰাহক বা হিতাধিকাৰীৰ পৰিচয় নিশ্চিত কৰে, যাক কোৱা হয় ই-কে.ওৱাই.চি.(যিদৰে বেংকে KYC ৰ দ্বাৰা আপোনাৰ পৰিচয়ৰ সত্যতা মিলাই চায় ) । সেৱা প্ৰদানকাৰী সংস্থাবোৰে (যেনে- বি.এচ.এন.এল, বেংক, জীৱন বীমা বিভাগ ইত্যাদি) ইয়াৰ বাবে গ্ৰাহকসকলৰ আধাৰ নিজস্ব ডাটাবেচত যুক্ত কৰা প্ৰয়োজন । এনে প্ৰমাণীকৰণ অনলাইন কৰা হয় আৰু ই পেপাৰলেচ । তিনি প্ৰকাৰৰ আৰ্হিৰ দ্বাৰা এই প্ৰমাণীকৰণ কৰিব পাৰি । সেয়া হ’ল - ডেম’গ্ৰাফিক, বায়’মেট্ৰিক আৰু ওটিপি । বায়মেট্ৰিক তথ্যৰ দ্বাৰা কৰা প্ৰমাণীকৰণত ব্যক্তি গৰাকীৰ আঙুলিৰ চাঁপ বা চকুৰ মণিবলয়ৰ ফটো প্ৰমাণীকৰণ যন্ত্ৰৰ সহায়ত লোৱা হয় আৰু ইউআইডিএআইৰ কেন্দ্ৰীয় ডাটাবেচৰ সৈতে ইয়াক অনলাইন মিলাই ছোৱা হয় । ইয়াৰ এইপ্ৰয়োগ হ’ব পৰা দুটামান উদাহৰণ হ’ল : ৰেচন কাৰ্ড, পেন্সন সেৱা, মনৰেগা আচনি(MGNREGS), স্বাস্থ্য বীমা, বৃত্তীয় লেনদেন সেৱা আদি । ডেম’গ্ৰাফিক তথ্যৰ দ্বাৰা কৰা প্ৰমাণীকৰণত ব্যক্তি গৰাকীৰ আধাৰত উল্লেখিত তথ্য যেনে- নাম, ঠিকনা, লিংগ, জন্মৰ তাৰিখ আদি মিলাই চোৱা হয় ।ইয়াৰ প্ৰয়োগ হ’ব পৰা দুটামান উদাহৰণ হ’ল- ভোটাৰ কাৰ্ড, ৰেচন কাৰ্ড, গাড়ী চালকৰ প্ৰমাণ পত্ৰ আদি । ওটিপি প্ৰমাণীকৰণত ব্যক্তি এগৰাকীৰ নথিভুক্ত(আধাৰ নথিভুক্তিকৰণৰ সময়ত উল্লেখ কৰা) কৰা মবাইল নম্বৰটোত বা ইমেইলত এটা ওটিপি(One Time Password)পঠোৱা হয় (বেংকৰ অনলাইন লেনদেনত কৰাৰ দৰে)। এই ওটিপিটো কেন্দ্ৰীয় ডাটাবেচলৈ পঠালে ই ব্যক্তিগৰাকীৰ পৰিচয়ৰ সত্যতা প্ৰমাণ কৰে । আধাৰৰ জৰিয়তে সম্ভৱ হোৱা ওপৰোক্ত তিনিও বিধ প্ৰমাণীকৰণ ব্যৱস্থা সেৱা প্ৰদানকাৰী সংস্থাবোৰে যিকোনো এবিধ বা দুবিধ আৰু কোনো কোনো ক্ষেত্ৰত তিনিওবিধ একেলগেও ব্যৱহাৰ কৰা দেখা যায় । অসম তথা উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ ৰাজ্যসমূহত এই প্ৰকল্পৰ অগ্ৰগতি ৰাষ্ট্ৰীয় জনসংখ্যা ৰেজিষ্টাৰ (National Population Register) প্ৰস্তুতকৰণৰ অংশ্ হিচাপে শোণিতপুৰ, নগাওঁ আৰু গোলাঘাট জিলাৰ জনসংখ্যা সাঙুৰি আৱাসীসকলৰ ওপৰত উল্লেখ কৰা ধৰণে বায়’মেট্ৰিক তথ্যৰ নথিভুক্তিকৰণ কাম কেন্দ্ৰীয় গৃহ মন্ত্ৰণালয়ৰ অধীনস্থ লোকপিয়ল বিভাগৰ দ্বাৰা আৰম্ভ কৰা হৈছিল । উল্লেখিত তিনিখন জিলাৰ আংশিক জনসংখ্যা আধাৰে সাঙুৰি লোৱাৰ পিছত যোৱা বৰ্ষৰ পৰা উক্ত কামত যতি পৰিল । অসমত বৰ্ত্তমান শাসনত থকা চৰকাৰখনে আধাৰ নথিভুক্তিকৰণৰ কাম আৰম্ভ কৰিলে ইউ.আই.ডি.আই. সংস্থাৰ দ্বাৰা পিওআই(PoI) আৰু পিওআৰ(PoR) আৰ্হিত এই কাম আগবাঢ়িব । (মূল লেখাঃ প্ৰদীপ বৈশ্য, অসমীয়াত কথা–বতৰা https://www.facebook.com/groups/axomiyakothabotora/permalink/1501316729920818/)

Aadhaar Card - All Results

 

এতিয়া LIVE

    শেহতীয়া বাতৰি