• Home
  • »
  • News
  • »
  • health-well-being
  • »
  • NetraSuraksha| যদি আপুনি ডায়েবেটিচৰ ৰোগী, তেনেহ'লে আপুনি জানিবলগীয়া চকুৰ জটিলতাসমূহ

NetraSuraksha| যদি আপুনি ডায়েবেটিচৰ ৰোগী, তেনেহ'লে আপুনি জানিবলগীয়া চকুৰ জটিলতাসমূহ

  • Share this:
NetraSuraksha স্ব-পৰীক্ষা ইয়াত কৰাওক

যেতিয়া আপোনাৰ ডায়েবেটিচ হয়, আপোনাৰ মানসিক চেকলিষ্টখন দীঘলীয়া হয়: সময়ে সময়ে ৰক্ত শৰ্কৰাৰ স্তৰ পৰীক্ষা কৰা, প্ৰতিবিধ আহাৰতে কাৰ্ব গণনা কৰা, ঔষধ লোৱা, গ্লুক’জ মনিটৰৰ পটিবোৰ পুনৰ মজুত কৰা, ৰক্তচাপ পৰীক্ষা কৰা... এনেদৰে তালিকাখন বাঢ়ি গৈ থাকে। যিবোৰ বস্তুৰ আপোনাৰ দৈনন্দিন মনোযোগ দিয়াৰ প্ৰয়োজন নাই সেইবোৰৰ পাহৰি যোৱাটোও সহজ- যেনে ডায়েবেটিচৰ জটিলতা যাৰ ফলত চকুৰ সমস্যা আৰু দৃষ্টিশক্তি হ্ৰাস হয়। অথবা, সেই ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া ডায়েবেটিচৰ জটিলতা প্ৰাকৃতিকভাৱে লেহেমীয়া হয়। ৰোগে আপোনাৰ মাজত বাহ লয়, আৰু আপুনি কেৱল তেতিয়াহে সেইবোৰ লক্ষ্য কৰিবলৈ ধৰে যেতিয়া আপুনি সেইবোৰ উপেক্ষা কৰিব নোৱাৰা হয়... আৰু তেতিয়ালৈকে, অৱস্থা কাহিল হৈ পৰেগৈ।



আমি আপোনাৰ মানসিক বোজা বঢ়াব নিবিচাৰো। কিন্তু, আমি আপোনাক কিছু কথা জনাই থ’ব বিচাৰো। গতিকে আপোনাৰ মনটোক সহজ কৰি লওক। আপুনি এই প্ৰবন্ধটো পঢ়াৰ পিছত মাত্ৰ এটা কাম কৰিব লাগিব- আপোনাৰ বাৰ্ষিক চকু পৰীক্ষাৰ বাবে আপোনাৰ ফোনৰ কেলেণ্ডাৰত চিন দি ৰাখক (নেত্ৰ বিশেষজ্ঞৰ তাত, কোনো চশমাৰ দোকানত নহয়!), আৰু সেইখন অনুসৰণ কৰক। কোনো জটিল নিৰ্দেশনা নাই- নিজে চিকিৎসকৰ ভূমিকা পালন নকৰিব আৰু লক্ষণবোৰ কেন্দ্ৰ কৰি কোনো অত্যধিক সতৰ্কতা লোৱাৰো প্ৰয়োজন নাই।



তলৰ তালিকাখন জটিল যেন লাগিলেও জটিল নহয়। ডায়েবেটিচে চকুত জটিলতা সৃষ্টি কৰে যিবোৰ সহজতে চিনাক্ত কৰা হয়, আৰু সোনকালে ধৰা পৰিলে সহজে চিকিৎসা কৰিব পৰা যায়। আনকি বেছিভাগেই প্ৰতিৰোধযোগ্য, কিন্তু ডায়েবেটিচ থকা অধিকাংশ লোকেই এই বিষয়ে নাজানে। এয়া  হৈছে এক জ্ঞানৰ ব্যৱধান- যিটো আমি ঠিক কৰিব পাৰোঁ।



ডায়েবেটিক ৰেটিনোপেথী, যি হৈছে ডায়েবেটিচৰ এক জ্ঞাত জটিলতা আৰু যি বিশ্বব্যাপী কৰ্মৰত বয়সৰ জনসংখ্যাৰ অন্ধ হোৱাৰ শীৰ্ষ কাৰণ; এই সমস্যাৰ ওপৰত কাম কৰিবৰ বাবে ঔষধ, নীতি নিৰ্ধাৰণ আৰু শ্ৰেষ্ঠ চিন্তাশীল লোকক একত্ৰিত কৰিবলৈ Novartisৰ সহযোগত Network18এ 'Netra Suraksha' - India Against Diabetes initiative, উদ্যোগ আৰম্ভ কৰিছে। এই পদক্ষেপে আপোনাৰ নিজৰ আৰু আপোনাৰ পৰিয়ালৰ স্বাস্থ্য আৰু দৃষ্টিশক্তিৰ উন্নতৰ যত্ন লোৱাৰ বাবে আপোনাক শক্তিশালী কৰি ৰখাৰ লক্ষ্যৰে ঘূৰণীয়া মেজমেল, ব্যাখ্যাকাৰী ভিডিঅ' আৰু তথ্যপূৰ্ণ প্ৰবন্ধৰ জৰিয়তে তথ্য প্ৰচাৰ কৰে।



সেই উদ্দেশ্যৰ বাবে, চকুৱে কেনেদৰে কাম কৰে, প্ৰথমে সেয়া বুজি লওঁ আহক।



চকু এক কঠিন বাহিৰা আৱৰণেৰে আবৃত। চকুৰ সন্মুখৰ পৰিষ্কাৰ, বক্ৰ আৱৰণখনক কৰ্ণিয়া বুলি কোৱা হয়। ইয়াৰ মুখ্য কাম হৈছে পোহৰক কেন্দ্ৰীভূত কৰা, আৰু লগতে চকুকো সুৰক্ষিত কৰা1।



কৰ্ণিয়াৰ মাজেৰে পোহৰ পাৰ হোৱাৰ পিছত, ই এণ্টেৰিয়ৰ চেম্বাৰ (যি একুৱাচ হিউমাৰ নামৰ এক সুৰক্ষামূলক তৰলেৰে পূৰ হৈ থাকে) নামৰ এক ঠাইৰ মাজেৰে, পিপুলৰ মাজেৰে (যি হৈছে আইৰিছত থকা এটা ছিদ্ৰ, চকুৰ ৰঙীন অংশ), আৰু তাৰ পিছত লেন্সৰ জৰিয়তে পাৰ হয় যি অধিক ধ্যান কেন্দ্ৰীভুত কৰে। অৱশেষত, পোহৰ চকুৰ কেন্দ্ৰত থকা অন্য এক তৰলেৰে পূৰ হৈ থকা  চেম্বাৰৰ মাজেৰে পাৰ হয় (ভিট্ৰিয়াছ) আৰু চকুৰ পিছফাল থকা ৰেটিনা স্পৰ্শ কৰে1।

ৰেটিনাই ইয়াৰ ওপৰত কেন্দ্ৰীভূত ছবিবোৰ ৰেকৰ্ড কৰে আৰু সেই ছবিবোৰ বৈদ্যুতিক সংকেতলৈ ৰূপান্তৰ কৰে, যাক মস্তিষ্কই প্ৰাপ্ত কৰে আৰু ডিক’ড কৰে। ৰেটিনাৰ এটা অংশ সূক্ষ্ম বিৱৰণ চোৱাৰ বাবে বিশেষত্বপ্ৰাপ্ত। অতিৰিক্ত তীক্ষ্ণ দৃষ্টিৰ এই ক্ষুদ্ৰ এলেকাটোক মেকুলা বুলি কোৱা হয়। ৰেটিনাৰ ভিতৰত আৰু পিছফালে থকা ৰক্ত নলীবোৰে মেকুলাক পুষ্টি প্ৰদান কৰে1।



এতিয়া চাওঁ আহক ডায়েবেটিচে কেনেদৰে চকুত সমস্যা সৃষ্টি কৰিব পাৰে।



গ্লুকমা

গ্লুক’মা হৈছে চকুৰ ৰোগবোৰৰ এটা গোট যি চকুৰ স্নায়ুক ক্ষতিগ্ৰস্ত কৰিব পাৰে- স্নায়ুৰ গোট যি চকুক মগজুৰ সৈতে সংযোগ কৰে। ডায়েবেটিচে গ্লুক’মা হোৱাৰ সম্ভাৱনা দুগুণ কৰে, যাৰ ফলত আগতীয়াকৈ চিকিৎসা নকৰিলে দৃষ্টিশক্তি হ্ৰাস আৰু লোকজন অন্ধ হ'ব পাৰে।

চকুত চাপ বাঢ়িলে গ্লুক’মা হয়। চাপটোৱে ৰেটিনা আৰু অপ্টিক স্নায়ুলৈ তেজ কঢ়িয়াই অনা ৰক্ত নলীবোৰক আঘাত কৰে। ৰেটিনা আৰু স্নায়ু ক্ষতিগ্ৰস্ত হোৱাৰ বাবে দৃষ্টিশক্তি ক্ৰমান্বয়ে হেৰাই যায়3।

কেটেৰেক্ট বা চকুৰ ছানি পৰা

আমাৰ চকুৰ ভিতৰত থকা লেন্সবোৰ হৈছে স্পষ্ট গাঁথনি যি তীক্ষ্ণ দৃষ্টি প্ৰদান কৰাত সহায় কৰে - কিন্তু বয়স হোৱাৰ লগে লগে সেইবোৰ অস্পষ্ট হৈ পৰে। ডায়েবেটিচ থকা লোকৰ অস্পষ্ট লেন্স হোৱাৰ সম্ভাৱনা 2-5 গুণ বেছি, যাক কেটেৰেক্ট বা ছানি পৰা বুলি কোৱা হয়। ডায়েবেটিচ থকা লোকৰ তুলনাত আগৰ বয়সত ছানি পৰিব পাৰে- দৰাচলতে, ডায়েবেটিচ নথকা লোকসকলৰ তুলনাত তেওঁলোকৰ বিপদাশংকা 15-25 গুণ বৃদ্ধি হয়4। গৱেষকসকলৰ মতে উচ্চ গ্লুক’জৰ স্তৰৰ ফলত আপোনাৰ চকুৰ লেন্সত কিবাকিবি জমা হয়। ডায়েবেটিচ থকা লোকসকলৰ কম বয়সতে ছানি পৰে আৰু সেইবোৰ দ্ৰুতগতিত বাঢ়ি যায়5।

ৰেটিনোপেথী

ডায়েবেটিক ৰেটিনোপেথী হৈছে ডায়েবেটিচৰ ফলত হোৱা ৰেটিনাৰ আটাইবোৰ বিকাৰৰ বাবে ব্যৱহৃত এক সাধাৰণ শব্দ। ৰেটিনোপেথীৰ দুটা মুখ্য প্ৰকাৰ আছে: প্ৰসাৰিত নোহোৱা আৰু প্ৰসাৰিত। অপ্ৰসাৰিত ৰেটিনোপেথী, ৰেটিনোপেথীৰ আটাইতকৈ সচৰাচৰ প্ৰকাৰ, চকুৰ বেলুনৰ পিছফালে থকা কোশিকা আৰু পাউচ গঠন কৰে। ননপ্ৰলিফাৰেটিভ ৰেটিনোপেথী তিনিটা স্তৰৰ মাজেৰে (মৃদু, মজলীয়া আৰু গুৰুতৰ) চলাচল কৰিব পাৰে, কিয়নো অধিক সংখ্যক ৰক্তনলী অৱৰুদ্ধ হৈ পৰে। প্ৰসাৰিত ৰেটিনোপেথীত, ৰক্তনলীবোৰ ইমান ক্ষতিগ্ৰস্ত হয় যে সেইবোৰ বন্ধ হৈ যায়। ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে, ৰেটিনাত নতুন ৰক্তেনলীবোৰ বাঢ়িবলৈ আৰম্ভ কৰে। এই নতুন নলীবোৰ দুৰ্বল আৰু তেজ ফাটি ওলাই আহিব পাৰে, দৃষ্টি শক্তি অৱৰুদ্ধ কৰিব পাৰে। নতুন ৰক্তনলীবোৰৰ ফলত দাগৰ কোষকলাও বৃদ্ধি হ'ব পাৰে। দাগৰ কোষকলা সংকুচিত হোৱাৰ পিছত, ই ৰেটিনা বিকৃত কৰিব পাৰে বা ইয়াক ঠাইৰ পৰা টানি নিব পাৰে, এক স্থিতি যাক ৰেটিনেল ডিটাচমেন্ট বুলি কোৱা হয়6।

মেকুলাৰ এডিমা অন্য এবিধ বিকাৰ যিটোক ডায়েবেটিক ৰেটিনোপেথী গোটৰে অংশ বুলি গণ্য কৰা হয়। আমি এতিয়া জানো যে আপোনাৰ ৰেটিনাৰ যিটো অংশ আপোনাক পঢ়িবলৈ, গাড়ী চলাবলৈ আৰু আনৰ চেহেৰা দেখাৰ বাবে প্ৰয়োজন, সেই অংশটোক মেকুলা বুলি কোৱা হয়। ডায়েবেটিচৰ ফলত মেকুলাটো ফুলিব পাৰে, যাক ডায়েবেটিক মেকুলাৰ এডিমা বুলি কোৱা হয়। সময়ৰ লগে লগে, এই ৰোগে চকুৰ এই অংশৰ তীক্ষ্ণ দৃষ্টিশক্তি ধ্বংস কৰি পেলাবব পাৰে, যাৰ ফলত দৃষ্টিশক্তি আংশিকভাৱে হ্ৰাস বা অন্ধত্ব নামি আহিব পাৰে। মেকুলাৰ এডিমা সাধাৰণতে তেনে লোকৰ ক্ষেত্ৰত বিকশিত হয় যাৰ ইতিমধ্যেই ডায়েবেটিক ৰেটিনোপেথীৰ অন্য লক্ষণ আছে2।

ৰেটিনোপেথী হোৱাৰ সম্ভাৱনা আৰু অধিক গুৰুতৰ হৈ উঠাৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি হয় যেতিয়া6:

  • আপোনাৰ দীৰ্ঘদিন ধৰি ডায়েবেটিচ থাকে।

  • আপোনাৰ ৰক্ত শৰ্কৰা (গ্লুক’জ) ভালদৰে নিয়ন্ত্ৰণ কৰা হোৱা নাই।

  • আপুনি ধূমপানো কৰে, বা আপোনাৰ উচ্চ ৰক্তচাপ বা উচ্চ কলেষ্টেৰল থাকে।


কিন্তু, প্ৰতিশ্ৰুতি দিয়া অনুসৰি, আপোনাক কেৱল আপোনাৰ চকুৰ চিকিৎসকৰ দ্বাৰা বাৰ্ষিক চকু পৰীক্ষা কৰিবলৈ কোৱা হয়, যিটো হৈছে এক নিয়মীয়া আৰু বিষহীন চকু পৰীক্ষা, আৰু সেইটোৱে আপোনাক ডায়েবেটিক ৰেটিনোপেথী আৰু দৃষ্টিশক্তি নেহেৰুৱাকৈ থকাত সহায় কৰিব। আপুনি কেনেদৰে আৰম্ভ কৰিব পাৰে চাওক- আপোনাৰ বিপদাশংকাৰ মূল্যাংকন কৰিবলৈ আমাৰ অনলাইন Diabetic Retinopathy Self Check Up কৰাওক। তাৰপাছত, News18.comত Netra Suraksha initiative পৃষ্ঠাখন অধ্যয়ন কৰক, য'ত সকলো সামগ্ৰী (ঘূৰণীয়া মেজৰ আলোচনা, ব্যাখ্যাকাৰী ভিডিঅ' আৰু প্ৰবন্ধ) আপোনাৰ বাবে উপলব্ধ।

আপোনাৰ স্বাস্থ্যৰ ক্ষেত্ৰত এক সক্ৰিয় ভূমিকা গ্ৰহণ কৰক। ডায়েবেটিচৰ চিকিৎসাৰ দৰেই, সৰু সৰু কাৰ্য্যবোৰো যোগ হৈ কিবা এটা হয়গৈ। গতিকে সংকোচ নকৰিব। ডায়েবেটিক ৰেটিনোপেথী প্ৰতিৰোধ কৰা, আৰু আপোনাৰ দৃষ্টি শক্তি সুৰক্ষিত কৰাৰ দিশত আজিয়েই আপুনি প্ৰথমটো পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰক।

References:

  1. https://socaleye.com/understanding-the-eye/ 18 Dec, 2021

  2. https://www.niddk.nih.gov/health-information/diabetes/overview/preventing-problems/diabetic-eye-disease 18 Dec, 2021

  3. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/glaucoma/symptoms-causes/syc-20372839 18 Dec, 2021

  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3589218/ 18 Dec, 2021

  5. https://www.ceenta.com/news-blog/can-diabetes-cause-cataracts 18 Dec, 2021


https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/diabetic-retinopathy/symptoms-causes/syc-20371611 18 Dec, 2021
First published: